SÖZLEŞME YAPMA TEKNİKLERİ VE SÖZLEŞMELERDE DİKKAT EDİLECEK NOKTALAR
Ticari hayatımızın çeşitli safhalarında şirket sahibi ya da yöneticisi olarak akit, mukavele, kontrat, anlaşma gibi isimlerle sık sık karşımıza çıkan sözleşmelere imza koyarız.
Sözleşme; tarafların belli bir amaca yönelik olarak sonuç doğurmayı kararlaştırdıkları hukuki bir işlemdir.
Sözleşmede her zaman bir alacaklı bir borçlu bulunur ve taraflar birbirlerine karşı yükümlülük altına girerler.
Sözleşme ile yükümlülük altına girilen konu; sözleşme süresince ve sözleşmede yer alan şartlar doğrultusunda her iki tarafı da bağlar.
İmzalanmış bir sözleşme hukuki çekişmelerde en kuvvetli deliller arasındadır.
Sözleşmede Bulunması Gerekli Unsurlar:
Her sözleşmede genellikle aşağıdaki bölümler bulunması gerekmekle birlikte tarafların isteğine göre bunlar azaltılıp çoğaltılabilir ya da isimleri değiştirilebilir.
Sözleşmenin Başlığı
Sözleşmenin Tarafları
Sözleşmenin Konusu
Sözleşmenin İmza Tarihi
Tarafların Yükümlülükleri
Ödeme yapılacaksa tutar, para birimi ve ödemenin ne şekilde yapılacağı (nakit, vadeli, senetle vb) ve vadesi
Temerrüde düşmenin sonuçları (Cezai şart, gecikme faizi oranı)
Cezai şart varsa hangi durumda gündeme geleceği ve şekli
Sözleşmeye konu edimlerin ayrıntılı açıklaması (mesela bir taraf ürün satıyorsa bu ürünün tüm özellikleri, adedi)
Teslimat şekli, zamanı, yeri
Garanti Süresi ve Şartları
Sözleşmenin imza tarihi ve yeri ile nüsha sayısı
Anlaşmazlıklarda öngörülen çözüm yolları (tahkim vb.) ve yetkili mahkeme
Sözleşmenin Süresi
Varsa ekleri
Sözleşmenin feshi şartları ve şekli ile fesih sonrası yapılacaklar.
Genellikle çok sık sözleşme imzalanmayan bir şirket sahibi veya yöneticisi isek sözleşmelerde bazı önemli noktaları gözden kaçırmamız kaçınılmaz olabilmektedir.
Aşağıda sayılan maddeleri bir kontrol listesi olarak kabul edebilirsiniz.
Sözleşme imzalarken karşı tarafın imza yetkisini araştırınız. Ticaret sicil gazetesi ve imza sirkülerini karşılaştırınız.
Sözleşme ekine imza sirküleri ve Ticaret Sicil gazetesini de ekleyiniz.
Şirketlerin imza ile birlikte kaşe de kullanmaları gerekmektedir bunu unutmayınız.
Sözleşmelerin noter önünde yapılması ispat kolaylığı sağlamakla birlikte zorunlu bir husus değildir.
(Araç alım satım sözleşmesi gibi bazı sözleşmeler sadece noterlerce yapılmaktadır, bunları taraflar kendi aralarında yapamazlar)
Sözleşmelerde taraf sayısınca nüsha hazırlanmalı ve taraflarda birer nüsha kalmalıdır. Bu nüshalar arasında hiçbir farklılık olmamalıdır.
Sözleşmelerin her sayfası taraflarca ayrı ayrı imzalanmalı ve mühürlenmelidir.
Tarafların Ticari Unvan ve isimleri sicil gazetesindeki veya Nüfus Cüzdanındaki aslına uygun şekilde yazılmalıdır.
Tarafların yükümlülükleri açık ve anlaşılır bir şekilde yazılmalı, yoruma ve şüpheye meydan bırakılmamalıdır.
Sözleşmeye yazılan rakamlar yazı ile de ayrıca yazılmalıdır.
Daha anlaşılır olması bakımından sözleşme yukarıda sayılanlar gibi çeşitli başlıklardan oluşmalıdır.
Şart olmamakla beraber her sözleşmede kefil veya teminat olması uygun olacaktır.
Yabancı dilde hazırlanmış sözleşmelerin imzalanması söz konusu ise, bunların çevirilerinin sözleşme içeriği konusunda
bilgi sahibi tercümanlarca yapılması ve bu tercümelerin incelendikten sonra imzalanması uygun olacaktır.
Bu noktada sık yapılan bir hata, sıradan yabancı dil bilen bir kişiye yaptırılan tercümenin yeterli görülmesidir.
Oysa bir kredi sözleşmesini çeviren makine mühendisi ne kadar başarılı olacaksa;
aynı şekilde bir makine alım sözleşmesinin içeriğini tercüme eden bir iktisatçı da o kadar başarılı olacaktır.
Demek istediğimiz bu türlü yabancı metinlerin konunun uzmanlarınca çevirilerinin yapılmasıdır.
Sözleşmenin imzalanmasından sonra elimizde kalan ıslak imzalı nüsha güvenli bir şekilde muhafaza altına alınmalıdır.
Aynı nüshanın bir veya birkaç fotokopisi de çıkarılarak gerekli hallerde fotokopiler kullanılmalı orijinal nüsha üzerinde karalama veya işlem yapılmamalıdır.
Taraflar aralarında anlaştıktan sonra sözleşmeye kanunlara aykırı olmayan her hususun yazılması mümkündür.
Bu nedenle diğer tarafın bunun sözleşmeye yazılması mümkün değil veya gerek yok nitelemelerine aldırmadan tüm isteklerinizi sözleşmeye geçirebilirsiniz.
Parasal tutarlarda dövizli işlemler söz konusu ise ödemenin dövizle yapılmaması durumunda esas alınacak kur tespit edilmelidir.
